Azərbaycanın dayanıqlı inkişaf strategiyasında ətraf mühitin mühafizəsi, təbii sərvətlərdən səmərəli istifadə və ekoloji tarazlığın qorunması mühüm istiqamətlərdən biri kimi müəyyənləşdirilib. Bu baxımdan regionlarda ekologiya sahəsində həyata keçirilən nəzarət və maarifləndirmə tədbirlərinin əhəmiyyəti xüsusilə böyükdür.

Bu istiqamətdə fəaliyyət göstərən qurumlardan biri də Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin 1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsidir. Rəsmi məlumata əsasən, idarənin fəaliyyət zonası Lənkəran, Astara, Lerik, Masallı, Yardımlı və Cəlilabad rayonlarını əhatə edir. İdarəyə Rafiq Ədilov rəhbərlik edir.

Rafiq Ədilovun ekoloji idarəçilik sahəsində təcrübəsi də yeni deyil. Açıq məlumatlarda onun əvvəl Bakı şəhərində 11 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsində çalışdığı, 2021-ci ildə isə 8 saylı Mingəçevir Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinə rəis təyin edildiyi qeyd olunur.

Ekoloji nəzarət və məsuliyyət prinsipi

Regional ekologiya idarələrinin əsas vəzifələrindən biri ətraf mühitə qanunsuz müdaxilələrin qarşısının alınması, təbii sərvətlərin qorunması, tullantıların idarə olunmasına nəzarət və ekoloji qanunvericiliyin tələblərinin yerinə yetirilməsinin təmin edilməsidir.

Bu sahədə rəhbərin üzərinə böyük məsuliyyət düşür. Çünki Lənkəran-Astara bölgəsi zəngin təbiəti, meşələri, çayları, su hövzələri və biomüxtəlifliyi ilə Azərbaycanın xüsusi ekoloji əhəmiyyət daşıyan ərazilərindən biridir.

Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi idarənin qarşısında duran əsas məsələlərdən biri də məhz bu təbii potensialın qorunmasıdır. Ekoloji nəzarətin yalnız inzibati tədbirlərlə məhdudlaşmaması, eyni zamanda maarifləndirmə və preventiv fəaliyyətlə tamamlanması müasir ekoloji idarəçiliyin əsas prinsiplərindəndir.

Təbiətin qorunması yalnız cərimə deyil, həm də maarifləndirmədir

Ekologiya sahəsində uğurlu nəticə əldə etmək üçün yalnız pozuntu aşkarlandıqdan sonra tədbir görmək kifayət etmir. Əsas məqsəd insanların, sahibkarların və müxtəlif təsərrüfat subyektlərinin ekoloji məsuliyyətini artırmaqdır.

Bu baxımdan regionlarda keçirilən ekoloji maarifləndirici tədbirlər mühüm əhəmiyyət daşıyır. 2026-cı ilin iyulunda Masallıda yaşıllıqların mühafizəsi və tullantıların idarə olunması mövzusunda keçirilən seminarda 1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinin rəisi Rafiq Ədilovun da iştirakı barədə məlumat yayılıb.

Belə tədbirlər cəmiyyətlə dövlət qurumları arasında əlaqələrin gücləndirilməsi baxımından da əhəmiyyətlidir. İnsanlara ekoloji qaydaların izah edilməsi, təbiətə münasibətdə məsuliyyətli davranışın təşviq olunması uzunmüddətli perspektivdə daha böyük nəticələr verə bilər.

Qanunsuz ağac kəsintilərinə və yaşıllıqlara münasibət

Ekoloji nəzarətin vacib istiqamətlərindən biri yaşıllıqların və ağacların qorunmasıdır. Son dövrdə Masallıda bir restoranın ərazisində 9 tuya ağacının qanunsuz olaraq kökündən çıxarılması ilə bağlı araşdırmanın 1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən aparıldığı barədə məlumat yayımlanıb.

Məlumata görə, fakt təsdiqlənib, akt tərtib olunub və məsul şəxs barəsində inzibati tədbirlərin görülməsi istiqamətində iş aparılıb. Eyni zamanda ərazidə yeni tinglərin əkilməsi və ağaclara qulluq göstərilməsi ilə bağlı ekoloji tələb irəli sürülüb.

Bu kimi nümunələr göstərir ki, ekoloji nəzarətin əsas məqsədi yalnız cəzalandırmaq deyil, həm də pozulmuş ekoloji tarazlığın bərpasına nail olmaqdır. Ağacın qorunması, yeni yaşıllıqların salınması və mövcud yaşıllıqların mühafizəsi gələcək nəsillər üçün sağlam ətraf mühitin təmin edilməsinə xidmət edir.

Cənub bölgəsinin ekoloji potensialı böyük məsuliyyət tələb edir

1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinin fəaliyyət ərazisinin genişliyi rəhbərliyin qarşısında mühüm vəzifələr qoyur. Lənkəran, Astara, Lerik, Masallı, Yardımlı və Cəlilabad kimi rayonların hər birinin özünəməxsus təbii xüsusiyyətləri var.

Dağlıq və meşəlik ərazilər, kənd təsərrüfatı sahələri, yaşayış məntəqələri, çaylar və digər təbii ehtiyatlar ekoloji nəzarətin sistemli şəkildə aparılmasını zəruri edir.

Bu baxımdan idarənin fəaliyyətində operativlik, qanunvericiliyə riayət, vətəndaş müraciətlərinə diqqət və ekoloji problemlərin yerində araşdırılması mühüm amillərdir.

Rəhbərlikdə əsas prinsip – qanun və təbiətə hörmət

Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi strukturun qarşısında duran əsas hədəflərdən biri dövlətin ekologiya siyasətinin regionlarda ardıcıl şəkildə həyata keçirilməsidir.

Təbiətin qorunması bir idarənin və ya bir neçə əməkdaşın işi deyil. Bu, bütövlükdə cəmiyyətin məsuliyyətidir. Lakin bu prosesdə dövlət qurumlarının üzərinə düşən əsas missiya nəzarəti təmin etmək, qanun pozuntularına vaxtında reaksiya vermək və insanlarda ekoloji düşüncənin formalaşmasına töhfə verməkdir.

Bu baxımdan regional ekologiya idarələrinin fəaliyyəti gündəlik həyatımız üçün birbaşa əhəmiyyət daşıyır. Təmiz hava, sağlam yaşıllıq, qorunan meşələr, düzgün idarə olunan tullantılar və təbii sərvətlərə məsuliyyətli münasibət gələcək nəsillərin həyat keyfiyyətini müəyyən edən amillərdir.

Nəticə

Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi 1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinin fəaliyyət dairəsi geniş və məsuliyyətlidir. Rəsmi məlumatlara əsasən, idarə Azərbaycanın cənub bölgəsinin altı rayonunda ekoloji nəzarət və təbii sərvətlərin mühafizəsi istiqamətində fəaliyyət göstərir.

Ekologiya sahəsində görülən hər bir iş – istər qanunsuz ağacların qorunması, istər tullantıların düzgün idarə olunmasına nəzarət, istərsə də əhalinin maarifləndirilməsi – əslində vahid məqsədə xidmət edir: Azərbaycanın təbii sərvətlərini qorumaq və gələcək nəsillərə daha sağlam ətraf mühit ötürmək.

Bu mənada Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi regional idarənin qarşısında dayanan əsas vəzifə ekoloji qanunvericiliyin tələblərini ardıcıl şəkildə həyata keçirmək, təbiətin mühafizəsini diqqətdə saxlamaq və cəmiyyətin ekoloji məsuliyyətinin artırılmasına öz töhfəsini verməkdir.